Nieuw fokbeleid bij de Chodsky Pes | Dogzine

Nieuw fokbeleid bij de Chodsky Pes

Chodsky Pes

De Chodsky Pes ofwel Boheemse herder is een kleine herdershond uit Tsjechië. Het ras is nog niet internationaal erkend, wel nationaal in Tsjechië. Het gaat hier om een buitengewoon kleine populatie maar een enorm oud ras. De website van de rasvereniging zegt het volgende: "Het ras Chodsy Pes is al heel oud. De eerste bewijzen over het “Chodenvolk” – een volk uit het gebied Chodsko in Zuid-Bohemen – stammen uit het jaar 1325, toen koning Jan van Luxemburg op de troon zat."

chodsky pupsDe Choden waren een vrij volk. Zij hebben honderden jaren lang het voormalige Tsjechisch-Beierse grensgebied bewaakt en verdedigd met wapens, maar ook met trouwe honden, die hen overal heen begeleidden. Dit was hen in het jaar 1576 toegestaan door keizer Rudolf II. De honden van de Choden werden ook ingezet voor de bescherming van hun bazen en hun grond en wouden, en ze dienden ook als jacht- en waakhond. Deze honden stamden allemaal uit dorpen in Zuid-Bohemen. De fok ervan was in een paar families traditie geworden en veel van deze honden werden ook naar Beieren verkocht. De “Chodenhonden” waren honden met een evenwichtig karakter, krachtig, met een sterke gezondheid en een groot uithoudingsvermogen. Deze eigenschappen hebben hen tot trouwe en betrouwbare begeleiders van de Choden gemaakt.

Start fokkerij

chodsky pesIn 1984 verscheen er een oproep in een tijdschrift aan mensen die dit type hond hadden zich te melden. Op basis van de honden die zich meldden is het ras is in beeld gebracht en toen is men begonnen met het vastleggen van de rastypische eigenschappen. Met de gevonden honden werd de fokkerij gestart. Een mooi streven om dit bijzondere landras in stand te houden, een streven dat ook succesvol lijkt te zijn geweest. De fokkerij werd opgezet met een aantal dieren en enkele jaren later werd door initiator Jan Findejs de Klub pratel chodskeho psa” (Vereniging van Vrienden van de Chodenhond) opgericht. Het ras werd door de Tsjechische kennel erkend in 1984.
De Chodsky Pes waaierde uit naar diverse landen, ook naar Nederland. Daar vonden diverse liefhebbers elkaar en werd de Vereniging Chodsky Pes Nederland opgericht. Het belangrijkste doel van deze vereniging is “zorgen voor een evenwichtige en gezonde ontwikkeling van het ras Chodsky Pes in Nederland.”

Founders

chodsky pesNa enkele jaren liep men echter tegen een probleem aan, namelijk dat het aantal founders (onverwante honden waar het ras mee gestart is) heel klein was en dat daardoor de genenpool ook heel klein was. Dit gaf al snel een enorm hoge verwantschap onderling en men vreesde problemen. Er werd contact opgenomen met het moederland maar daar vond men niet dat er een probleem was. Inmiddels was in Nederland in beeld gebracht dat de basis van het ras had bestaan uit ca 12 founders maar dat er uiteindelijk maar met 6 dieren was verder gefokt.

Het ras is dus opgebouwd uit 6 founders. Founders zijn de honden waarmee een ras is opgebouwd, de stamouders dus. In theorie zouden founders genetisch onverwant moeten zijn, maar of dat in de praktijk het geval is, is niet bekend aangezien ze niet DNA-getest zijn. Wel is de kans op sterke verwantschap groot te noemen aangezien de dieren veel gelijkenis vertoonden. De zes founders zijn:

  • Fox
  • Nera
  • Blesk
  • Dixi
  • Karus
  • Celina

Dat geeft een heel smalle basis en men vroeg zich af hoe verantwoord het was met zo’n smalle basis verder te fokken. Dat zou, vreesde men, al snel grote problemen gaan geven.

Database

chodsky pesNa overleg met diverse externe partijen werd de gehele populatie in beeld gebracht, iets dat mogelijk was door de database die in het land van oorsprong aanwezig is. De cijfers die daaruit kwamen waren aanleiding tot zorg. Na intern overleg en overleg met externe experts kwam men tot de conclusie dat er dringend vers bloed noodzakelijk was.
Omdat dit ras wel in Tsjechië erkend is maar niet internationaal wilde men graag samenwerking met het land van oorsprong, maar die bleken hier helaas (nog) niet voor open te staan. Dat was aanleiding voor een Bijzondere Algemene Ledenvergadering die 26 november plaatsvond.

Outcross

Op die vergadering, die goed bezocht was, legde het bestuur een nieuw Plan van Aanpak voor aan de leden. Men wil gedoseerd vers bloed gaan inkruisen en op die manier het ras een boost geven. Inmiddels is er ook contact met de Universiteit van Wageningen die een onderzoek zal doen naar de tot nog toe gehanteerde fokwijze en aan de hand daarvan een advies zal uitbrengen. Het aan de leden voorgelegde fokbeleid houdt beide zaken in: outcross, onder strenge monitoring, en het onderzoek in Wageningen.
De hoop is dat het advies van Wageningen zal helpen de vereniging in Tsjechië te laten inzien dat het niet goed zal blijven gaan op deze manier. De eerste tekenen van problemen hebben zich helaas al aangediend in de vorm van verminderde vruchtbaarheid.

chodsky pesBij de stemming was het overduidelijk: de leden waren, op één blanco stem na, unaniem voor het nieuwe beleid van outcross en populatie-analyse. Zo’n insteek is van groot belang omdat, zo benadrukte men, de fokkers en eigenaren degenen zijn die het uiteindelijk moeten doen. En hopelijk zal zo dan een subpopulatie worden opgebouwd waar in Tsjechië gebruik van kan worden gebruikt om zo niet alleen de Nederlandse populatie, maar álle Chodsky pes gezonder te maken.
 

Founders:

  • Alka 1 nakomeling daarna stop
  • Betty 1 nest gehad waarvan 1 de fok ingaat, ook 1 nest daarna stopt de lijn
  • Blesk Brix diverse nakomelingen met 4 teven, uiteindelijk in 1998 stopt de lijn
  • Celina 1 nakomeling met Karus = Alex
  • Dina 1 nest waarvan 1 de fok in gaat. Deze x Alex in 1996, daarna stopt de lijn
  • Dixi Fox 1 nakomeling met Nera = Bessy
  • Harry 1 nest in 1996 daarna stopt de lijn
  • Karus 1 nakomeling met Celina = Alex
  • Nera 1 nakomeling met Fox = Bessy
  • Teri 1 nest daarvan niets de fok in.
pup chodsky pes

 

Uiteindelijk zijn er van de 12 founders 6 dieren overgebleven waarmee is doorgegaan. Dan hebben de founders Celina en Karus alleen Alex voortgebracht die weer is ingezet.
Fox en Nera hebben een dochter Bessy die als fokdier is ingezet.

dossier

Wellicht ook interessant

hulphond

Onechte hulphonden

Hulphonden zijn er in alle soorten en maten en hun overeenkomst is hun training. Een hulphond die aan het werk is hoort niet gestoord te worden.

shepherd

Britse Duitse Herderclubs in protest

De Britse Kennel Club heeft onlangs een online opleiding voor keurmeesters opgezet en niemand mag het ras keuren voordat het bijbehorende certificaat is gehaald.