Een stamboom voor een huishond? | Dogzine

Een stamboom voor een huishond?

stamboom (afbeelding via Raad van Beheer)

Bij de zoektocht naar een nieuwe hond is een vaak gestelde vraag: “waarom moet er een stamboom bij zitten?” Dit papiertje maakt je hond niet anders, beter of slechter. Toch is het wel van grote waarde. Ook als je een hond zoekt als huis/gezinshond en je geen ambities hebt om te fokken of wedstrijden te lopen.

De stamboom is letterlijk een afstammingsbewijs. Het vertelt je wie de voorouders van je hond zijn, tot drie generaties. Deze informatie is in Nederland geverifieerd en daarmee betrouwbaar: van pups wordt tijdens het chippen wat DNA afgenomen en vergeleken met de ouderdieren zoals opgegeven door de fokker. De stamboom wordt alleen uitgegeven als het DNA van de pup overeen komt met die van de ouderdieren zoals op de stamboom staat. Als koper van de pup weet je dan dat er niet is gesjoemeld met de namen op de stamboom. Die informatie lijkt niet van grote waarde als je opzoek bent naar een leuke huishond, maar is het wel degelijk.

Je pup heeft veel geërfd van z’n vader en moeder: zowel op gebied van uiterlijk, gezondheid en karakter. Daarom is het goed om te weten wie de ouderdieren van je pup zijn. Bij stamboomhonden wordt veel bijgehouden: officiële gezondheidsonderzoeken worden deels vermeld op de stamboom, of zijn terug te vinden in (openbare) databases. Met deze informatie weet de eigenaar of de ouders van de pup gezonde gewrichten hebben, en bijvoorbeeld of ze vrij zijn van genen die ziektes kunnen veroorzaken. Deze informatie is ook voor de fokker onmisbaar om een verantwoorde combinatie van ouderdieren te maken. Door dragers van een erfelijke afwijking slechts te combineren met een hond die vrij is van datzelfde gen, hoeven er geen pups geboren te worden met deze erfelijke ziekte. Ook voor aandoeningen waar nog geen DNA test voor bestaat is het belangrijk om de afstamming te kennen. Hiermee kunnen fokkers en rasvereniging gezamenlijk informatie uitdelen over het mogelijke risico op de ziekte. Ook hierbij is de afstamming van cruciaal belang om een verantwoorde combinatie te kunnen maken. Fokken zonder de afstamming te weten (of zeker te weten dat de afstamming klopt) kan betekenen dat er honden worden gecombineerd die beide een hoog risico hebben om een zelfde ziekte te vererven. Leed dat zich openbaart in de nakomeling, en dat in veel gevallen voorkomen kan worden.

Transparantie

Elke pup met een stamboom wordt ingeschreven in het Nederlandse Hondenstamboek (NHSB) en is op te zoeken via de openbare database van de Raad van beheer. Hier vind je met enkele muisklikken de afstamming van een hond en de uitslagen van gezondheidsonderzoeken die lopen via de Raad van Beheer. Andere gezondheidsonderzoeken die specifiek zijn voor het ras worden meestal gepubliceerd door de rasvereniging of het laboratorium waar de test is uitgevoerd. Zo is direct inzichtelijk waar de pup van afstamt en welke gezondheidsonderzoeken zijn uitgevoerd bij de voorouders...


 


Welzijn

Behalve het verstrekken van afstammingsbewijzen houdt de Raad van Beheer zicht op het welzijn van nesten en hun moeders. Ze hanteren welzijnsregels die voor elke fokker geldt die fokt met stambomen, ongeacht of ze lid zijn van een rasvereniging. Deze algemene welzijnsregels gelden daarom voor alle stamboomnesten van elk ras. Daarom weet je met een stamboompup dat er toezicht wordt gehouden op het welzijn van de moeder van je pup en op de nesten die worden gefokt.

De welzijnsregels voor teefjes in de fokkerij zijn als volgt:

  • Een teefje moet genoeg tijd krijgen om te herstellen na een nest voor ze opnieuw gedekt wordt. Er moet minimaal 12 maanden tussen twee nesten zitten.
  • Een teefje moet voor de geboorte van een eerste nest jonger zijn dan 6 jaar
  • Een teefje mag geen nest meer krijgen als ze 8 jaar is geweest
  • Een teefje mag niet meer dan 5 nesten in totaal krijgen
  • Een teefje moet minimaal 16 maanden oud zijn als ze gedekt wordt

Om inteelt te voorkomen is er de regel dat een teefje niet mag worden gedekt door haar grootvader, vader, broer, zoon of kleinzoon.

Fokkers die deze regels overtreden kunnen voor het tuchtcollege verschijnen of er worden geen stambomen uitgegeven voor het betreffende nest.

Rasverenigingen

Naast de algemene welzijnsregels van de Raad van Beheer, die gelden voor alle rashonden, zijn er rasverenigingen die rasspecifieke regels hebben. Deze zijn toegespitst op het ras en vormen een reglement op maat. Hierin staat beschreven wat voor het ras belangrijk is en aangesloten fokkers moeten voldoen aan dit verenigingsfokreglement (VFR). Dit kan bestaan uit een karaktertest en tests op gezondheidsproblemen die relevant zijn voor dat ras. Veel rasverenigingen vragen ook aanvullende eisen bovenop de welzijnsregels zoals gesteld door de Raad van Beheer. Daardoor kan de minimumleeftijd voor een eerste nest voor een teefje hoger zijn, of het maximum aantal nesten lager.

Extra zekerheid kun je dus krijgen door, naast de keuze voor een nest met stamboom, te gaan voor een fokker die lid is van de rasvereniging zoals erkend door de Raad van Beheer. De Raad van Beheer heeft per ras een lijst met aangesloten rasverenigingen. Het VFR is bij de meeste rasverenigingen te raadplegen op hun website. Vaak hebben ze ook een lijst van aangesloten fokkers en actuele nestinformatie.

De toekomst

De Raad van Beheer is de overkoepelende organisatie voor rashonden in Nederland. Ze werken samen met andere experts, onder andere van de Faculteit Utrecht, om de gezondheid van (ras)honden continu te verbeteren. Ook rashondenpups die worden verkocht als huishond in een liefdevol gezin dragen hun steentje hier aan bij. Het DNA dat wordt afgenomen om de afstamming te bevestigen kan ook worden gebruikt in genetisch onderzoek binnen dat ras. Daardoor krijgt men meer inzicht over problemen in een ras en is de stap naar een bruikbare DNA test steeds kleiner.

Wellicht ook interessant

circulaire fci

Schorsing Mechelse Herders opgeheven door FCI

Het onderzoek naar vermeende stamboomfraude met Mechelse Herders is afgerond. Er is geen enkel bewijs van fraude gevonden, aldus een van de eigenaren.

stamboom (afbeelding via Raad van Beheer)

Een stamboom voor een huishond?

Bij de zoektocht naar een nieuwe hond is een vaak gestelde vraag: “waarom moet er een stamboom bij zitten?” Dit papiertje maakt je hond niet anders, beter of slechter.